ارز دیجیتال فانتوم چیست؟ fantom چگونه کار میکند و چه مزایا و معایبی دارد؟ آیا رمز ارز فانتوم ارزش سرمایه گذاری دارد؟
فانتوم (fantom) یک شبکه همتا به همتا و متن باز است که در سال 2019 وارد دنیای کریپتوکارنسی شد. این پروژه قصد دارد تا مشکلات موجود در شبکه اتریوم را برطرف کند و با مقیاس پذیری و امنیت بالاتر جایگزین آن شود. شبکه fantom با داشتن ساختار منحصر به فرد و کاربردی، توجه سرمایه گذاران را به خود جلب کرده است. در این مقاله قصد داریم تا همه چیز درباره این پروژه را مورد بررسی قرار دهیم.
شبکه فانتوم چیست؟
فانتوم (Fantom) یک شبکه غیر متمرکز و متن باز (open source) است که با هدف ایجاد بستری برای توسعه قراردادهای هوشمند در بلاک چین و ساخت برنامههای غیرمتمرکز ساخته شده است. این شبکه در دسامبر سال 2019 کار خود را آغاز کرده و تلاش میکند با ایجاد شبکهای مقیاس پذیر با امنیت بالا بتواند برنامههای غیر متمرکز (DApp) سایر شبکهها را در خود توسعه دهد.
در حال حاضر شبکه fantom سرعت بالایی در پردازش تراکنشها دارد، به صورتی که تنها در کسری از ثانیه، تعداد زیادی از تراکنشهای شبکه اجرا میشوند. این شبکه به کمک الگوریتم Lachesis توانسته امنیت بالایی در شبکه خود ایجاد کند. laschesis یک الگوریتم اجماع به حساب میآید که سازوکار تراکنشها را تایید میکند. این الگوریتم به جای استفاده از مدل زنجیره بلوکی یا شبکه بلاکچینی، از مدل الگوریتم گراف جهت دار غیر مدور استفاده مینماید.
گراف جهت دار غیر مدور (directed acyclic graph) یا DAG نوعی دفتر کل توزیع شده است که در آن، تراکنشها دیگر روی بلاکها ذخیره نمیشوند و به جای بلوک، هر تراکنش روی تراکنش بعدی اجرا میشود. در واقع نودها ابتدا تراکنشهای قبلی را بررسی و تایید میکنند تا ثبت تراکنش بعدی انجام شود.
الگوریتم DAG به کمک تحمل خطای بیزانس نامتقارن (aBFT) مقیاس پذیری و سرعت پردازش تراکنشها را افزایش میدهد. تحمل خطای بیزانس نامتقارن به این معناست که نودهای شبکه، تراکنشها را بدون در نظر گرفتن زمان انجام آن تایید کرده و میتوانند در مدت زمان کمتری، تراکنشهای زیادی را پردازش کنند.
تاریخچه ارز فانتوم (Fantom)
ایده ایجاد شبکه fantom در سال 2019 توسط آن بیانگ (ahn byung lk) که یک محقق کرهای در زمینه علوم کامپیوتر است، معرفی شد. فعالیت او در پروژه fantom تنها یک سال به طول انجامید و در سال 2020 از این پروژه خارج شد. بعد از آن مایکل کنگ (Michael Kong) که یک محقق بلاکچین و فعال در پروژههای زیادی بوده به عنوان مدیر عامل fantom انتخاب شد.
او از سال 2016 در راه اندازه ساختارهای اولیه شبکههای بلاکچینی با پروژهها همکاری میکرد. مایکل کنگ یکی از توسعه دهندگان شبکه اتریوم نیز به حساب میآید که برای حل مشکلات قراردادهای هوشمند با ویتالیک بوترین (بنیان گذار اتریوم) همکاری داشته است. مایکل کنگ اعتقاد دارد شبکههای بلاکچینی بستری ایمن، شفاف و کارآمد برای انجام امور مالی به حساب میآیند و باید جایگزین سیستمهای متمرکز بانکی شوند.
علاوه بر مایکل کنگ، توسعه دهندگان بزرگ دیگری همچون آندره کرونی (Andre Cronje) در این پروژه فعالیت میکنند. کرونی در آفریقای جنوبی متولد شده و در رشته حقوق تحصیل کرده است. وی در سال 2005 به حوزه کامپیوتر علاقهمند شده و به صورت جدی مطالعات خود را در این حوزه آغاز کرد. کرونی در پروژههای بزرگی همچون اتریوم، یرن فایننس (yearn finance) و کیپر (keeper) به عنوان توسعه دهنده شبکه همکاری داشته و اکنون به عنوان مدیر ارشد فناوری در پروژه fantom فعالیت میکند.
ارز دیجیتال فانتوم چیست؟
شبکه fantom دارای کوین بومی با نماد FTM بوده و در بستر شبکه fantom، بایننس اسمارت چین، اتریوم، سولانا و سلو (Celo) قرار گرفته است. تعداد کوین های FTM محدود و 3 میلیارد و 175 میلیون است که کل این کوینها در بازار عرضه شدهاند. کوین FTM کاربردهای مختلفی در شبکه دارد و به صورت خلاصه موارد زیر است:
- حاکمیت: FTM یک کوین حاکمیتی به حساب میآید و کاربران با دریافت آن میتوانند در تغییرات و نظرسنجیهای شبکه مشارکت داشته باشند. در واقع FTM همانند سهام عمل میکند و هرچه کاربر تعداد کوین بیشتری داشته باشد، حق رای بالاتری دارد.
- استیک: کاربران شبکه با دریافت FTM میتوانند در پردازش شبکه مشارکت کنند. همان طور که اشاره شد شبکه از الگوریتم اثبات سهام (POS) پیروی میکند و کاربران با استیک کردن کوینهای FTM، در تایید تراکنشها مشارکت کرده و در نتیجه امنیت شبکه بیشتر میشود.
- وثیقه گذاری: در شبکه fantom برنامههای دیفای (DeFi) مختلفی وجود دارد که در بحث وام دهی فعالیت میکنند. افراد به کمک کوینهای FTM میتوانند وثیقه مورد نظر برنامه را تامین و وام خود را دریافت کنند.
رمز ارز فانتوم چگونه کار میکند؟
همان طور که اشاره شد، شبکه فانتوم (fantom) به کمک ساختار چند لایهای و الگوریتم گراف جهت دار غیرمدور (DAG) تراکنشهای شبکه را با سرعت و مقیاس پذیری بالاتری پردازش و تایید میکند. سیستم الگوریتم DAG با شبکههای بلاکچینی کاملا متفاوت است. در شبکههای بلاکچینی همچون کاردانو یا اتریوم تراکنشها باید به ترتیب پردازش شده و در بلوک ثبت شوند.
در واقع هرچه تراکنش قدیمیتر باشد، الویت بررسی آن بیشتر میشود. اما در الگوریتم DAG تراکنشها الویت زمانی ندارند و نودها میتوانند بدون هیچ ترتیبی تراکنشهای مختلف را تایید و در شبکه ثبت کنند. همچنین ثبت تراکنشها در شبکه نیاز به ساخت بلوک ندارد و تنها نود باید تراکنش تایید شده در فضای غیر متمرکز شبکه fantom را ذخیره کند.
شبکه fantom برای ایجاد امنیت بالا از الگوریتم اجماع اثبات سهام (proof of stake) استفاده میکند. در این الگوریتم کاربران دیگر نیازی به دستگاههای ماینینگ ندارند و میتوانند با خریداری کوین شبکه fantom فرآیند استیکینگ را در شبکه انجام دهند. کاربران برای استیک fantom باید حداکثر یک ارز دیجیتال از این شبکه را خریداری کنند. ارزهای استیک شده در شبکه باعث افزایش امنیت شبکه میشوند.
کاربران میتوانند به عنوان نود تاییده کننده یا ولیدیتور (validator) نیز در شبکه فعالیت داشته باشند. نود ولیدیتور وظیفه دارد سیستم خود را به صورت 24 ساعته در اختیار شبکه قرار دهد تا پردازش شبکه با سرعت انجام شود. نودها برای تبدیل شدن به ولیدیتور باید حداقل 500 هزار ارز دیجیتالی شبکه fantom را استیک کنند. ولیدیتورها تراکنشهای قدیمی تایید شده توسط نودها را مجدد بررسی و تایید میکنند. این کار باعث میشود تا یک تراکنش چند بار بررسی شود و احتمال خطای شبکه کاهش پیدا کند.
مزایای ارز دیجیتال فانتوم FTM
- مهمترین مزیت fantom، سرعت بالای تراکنشهای شبکه است. این پروژه به کمک فناوری DAG امکان پردازش 300 تراکنش در ثانیه را دارد. در واقع به کمک الگوریتم گراف جهت دار غیر مدور نودها نیازی به دادههای تراکنشهای قبلی ندارند و میتوانند با سرعت بالاتری در شبکه فعالیت کنند.
- هزینه تراکنشهای fantom بسیار پایین و حدود 0.00001 دلار است. این مقدار هزینه در مقایسه با سایر شبکههای بلاکچینی بسیار مطلوب است و باعث میشود تا توسعه دهندگان ترغیب شوند که فعالیتهای خود را در این شبکه انجام دهند.
- این شبکه از ماشین مجازی EVM (ماشین مجازی اتریوم) پشتیبانی میکند که برای پردازش کدهای برنامه نویسی برنامههای DApp استفاده میشود. fantom با پشتیبانی از این ماشین مجازی، به توسعه دهندگان اتریوم این امکان را میدهد تا بتوانند برنامه DApp خود را به بستر فانتوم منتقل کنند.
- این شبکه برنامه مداومی برای توکن سوزی دارد. فرایند توکن سوزی fantom به وسیله کارمزد تراکنش ها اجرا می شود. هرچه میزان ترافیک شبکه و تعداد برنامههای غیر متمرکز در بستر آن افزایش یابند، توکنهای بیشتری سوزانده میشوند و قیمت ارز ftm افزایش پیدا میکند.
بیشتر بخوانید: توکن سوزی چیست و چه تاثیری در قیمت ارز دیجیتال دارد؟
معایب ارز دیجیتال فانتوم FTM
- برای آن که نودها بتوانند به عنوان یک اعتبارسنج در شبکه فعالیت کنند، باید حداقل 500 هزار کوین ftm را در شبکه استیک کنند. این موضوع باعث میشود که تنها کاربرانی که میزان دارایی بیشتری دارند، بتوانند سود بیشتری از شبکه دریافت کنند. البته افراد میتوانند با حداقل تعداد 1 کوین ftm در استیک آن مشارکت کنند؛ اما نمیتوانند به اندازه اعتبارسنجها سود دریافت کنند.
- تعداد اعتبارسنجها در شبکه fantom به دلیل هزینه بالا محدود است. این موضوع میتواند میزان امنیت شبکه را کاهش دهد؛ زیرا در این شرایط هکرها تنها باید به تعداد محدودی از اعتبارسنجها نفوذ کنند تا شبکه را با اختلال مواجه کنند. از طرفی در سیستم بلاکچینها، هکرها و خرابکاران باید به 51 درصد از قدرت شبکه تسلط پیدا کنند تا بتوانند در شبکه نفوذ داشته باشند. اما در الگوریتم DAG هکرها با نفوذ به یک سوم شبکه هم میتوانند شبکه را از کار بیندازند. در واقع اگرچه سرعت الگوریتم DAG بیشتر از سیستم بلاکچینی است اما میزان امنیت پایینتری دارد.
نحوه خرید و فروش ارز فانتوم (Fantom)
در حال حاضر ارز دیجیتال ftm جزوه 100 رمز ارز برتر بازار است و در رتبه 59 قرار دارد. این ارز در اکثر صرافیهای ارز دیجیتال معامله میشود. بایننس (binance)، کوکوین (kucoin)، کوینکس (coinex)، هیوبی (huobi) و صرافی پنکیک سواپ (pancakeswap) جزو بهترین صرافیها برای خرید و فروش ارز fantom به حساب میآیند.
همچنین برای نگهداری و هولد کردن این ارز میتوان از کیف پول های متامسک (metamask)، تراست ولت (trust wallet)، اکسودوس (exodus)، لجر نانو ایکس (ledger nano x) و آیم توکن (imToken) استفاده کرد.
سخن پایانی
«ارز دیجیتال فانتوم چیست؟» یک پلتفرم همتا به همتاست که به کمک الگوریتم گراف جهت دار غیر مدور (DAG) قصد دارد تا میزان مقیاس پذیری و امنیت بالایی را در شبکه خود برای توسعه برنامههای غیر متمرکز و ساخت قراردادهای هوشمند فراهم کند. اکثر کارشناسان دنیای کریپتو نظرات مثبتی در مورد ارز fantom دارند و معتقدند که این پروژه میتواند با اتریوم رقابت کند. در حال حاضر ساختار شبکه فانتوم (fantom) به گونهایست که امکان اتصال برنامههای DApp در بستر اتریوم با این شبکه وجود دارد.
در واقع توسعه دهندگان میتوانند برنامههای غیرمتمرکز موجود در بستر اتریوم را به این شبکه منتقل کنند تا با مقیاس پذیری بالاتری برنامه خود را توسعه دهند. این نکات باعث میشود تا احتمال حذف این پروژه در بلندمدت کاهش پیدا کند و چشم انداز آن مثبت باشد. در این مقاله تلاش کردیم تا به معرفی پروژه fantom بپردازیم و مزایا و معایب آن را بیان کنیم.
سوالات متداول
ارز فانتوم بهتر است یا کاردانو؟
پروژه های فانتوم و کاردانو هر دو قصد دارند تا بستری برای توسعه قراردادهای هوشمند و برنامه های DApp ایجاد کنند. همچنین هر دو شبکه در پروژه های web 3.0 همکاری می کنند. در حال حاضر سرعت شبکه فانتوم 300 هزار تراکنش در ثانیه و در مقابل سرعت شبکه کاردانو 250 تراکنش در ثانیه است. همچنین fantom از الگوریتم گراف جهت دار غیر مدور استفاده می کند اما کاردانو یک بلاکچین است و تراکنش ها را در بلوک ذخیره می کند. به صورت کلی fantom وضعیت بهتری از نظر مقیاس پذیری نسبت به کاردانو دارد. البته به دلیل حمله هکرها به کیف پول های fantom کاربران اعتماد کمتری به این پروژه دارند.
ارز فانتوم برای کدام کشور است؟
فانتوم توسط دانشمند کره جنوبی، آن بیانگ (Ahn Byung LK) ساخته شد و در حال حاضر تیم توسعه این پروژه در کره جنوبی فعالیت می کند. بنابراین ارز FTM برای کشور کره جنوبی است.
آیا فانتوم قابل استخراج است؟
خیر. شبکه fantom از الگوریتم اثبات سهام برای تایید تراکنش ها استفاده می کند. بنابراین در این شبکه فرآیند استیکینگ به جای استخراج اجرا می شود.